Strona główna





Christa Schroeder:
„Byłam sekretarką Adolfa Hitlera”





Po zakończeniu II wojny światowej, Chrusta Schroeder, a właściwie, Emilie Philippine Schroeder została aresztowana przez Armię Amerykańską w Hintersee pod Berchtesgaden. Jako internowana przebywała w wielu obozach i więzieniach do 12 maja 1948 roku.

Ale wracając do początku. Christa Schroeder urodziła się 19 marca 1908 w Hannoversch Münden. Była wychowywana przez samotną matkę, która zmarła w 1926 roku. Po ukończeniu szkoły podstawowej i sredniej uczęszczała od 11 kwietnia 1922 roku do trzyletniej szkoły handlowej przy Zakładach Produkcji Smarów C. F. Schroedera w Hannoversch Münden. Do lipca 1929 roku pracowała w tej samej firmie jako stenotypistka. Uczęszczała na wiele kursów i brała udział w licznych konkursach dla stenotypistów, z których wiele wygrywała. W październiku 1929 roku przeniosła się do Nagold gdzie pracowała jako sekretarka w kancelarii adwokackiej. W lutym 1930 roku wyjechała do Monachium. Na początku marca 1930 roku została wybrana spośród osiemdziesięciu siedmiu kandydatek do pracy w Kierownictwie Rzeszy przy Schellingstrasse 50 gdzie pracowała w poszczególnych działach przez kolejne trzy lata. Po przejęciu władzy przez Hitlera 30 stycznia 1933 roku kancelaria NSDAP została przeniesiona do Berlina. Tam też w marcu trafiła Christa Schroeder. Została przydzielona do pracy w Kancelarii Rzeszy, gdzie została wypatrzona przez Hitlera, który zatrudnił ją jako swoja sekretarkę. W Kancelarii pracowała do wybuchu wojny. Uczestniczyła we wszystkich podróżach Hitlera pracując w jego kwaterach jako jedna z sekretarek. Po upadku III Rzeszy została aresztowana przez Amerykanów i w 1947 roku skazana przez sąd pierwszej instancji na trzyletnie internowanie. W 1948 roku uznano ją za biernego członka ruchu i 12 maja 1948 roku została zwolniona po trzyletnim internowaniu z obozu w Ludwigsburgu.

Od 1 sierpnia 1948 do 1 listopada 1958 roku pracowała jako prywatna sekretarka właściciela fabryki metali lekkich w Schwäbisch Gmünd a następnie w głównej siedzibie tej samej firmy w Maulbronn do października 1959 roku. Wtedy przeniosła się do Monachium gdzie pracowała jako referentka w firmie zajmującej się sprawami związanymi z budownictwem, gdzie pracowała do 26 czerwca 1967 roku. Z powodu złego stanu zdrowia przeszła na rentę w wieku 59 lat.

Christa Schroedr zmarła w Monachium w 1984 roku.

Przed śmiercią przekazała swoje zapiski niemieckiemu historykowi amatorowi Antonowi Joachimstahlerowi z prośbą aby je opracował i wydał po jej śmierci. Chciała w ten sposób opowiedzieć swoją historię i zadać kłam książce napisanej w 1949 roku przez Alberta Zollera pod tytułem „Hitler privat” (polski tytuł: „Zeznania sekretarki; 12 lat u boku hitlera1933-1945”)

Książka jest podzielona na 17 rozdziałów.

Opisuje początki swojej pracy w Naczelnym Dowództwie SA (OSAF). Charakteryzuje tutaj najważniejszych ludzi pracujących w NDSA takich jak Franz Pfeffer von Salomon, Otto Wagener, Ernst Röhm, Gregor Stresser, Martin Bormann, Rudolf Hess, Wilhelm Brückner, Julius Schaub, relacje jakie między nimi zachodziły oraz ich relacje a Hitlerem. Poznajemy także zakulisowe życie NSDAP.

Zapoznaje czytelnika także z gęstą sytuacją po puczu Röhma. Schroeder opisuje życie jakie toczyło się obok niej, Opisuje ludzi którzy przewijali się obok Hitlera, jego do nich stosunek, rozmowy jakie były przeprowadzane w jej towarzystwie, opisuje zwyczaje jakie panowały w dowództwie, podczas podróży jakie odbywała wraz z Hitlerem. Opisuje wojnę z Francją, Rosją, ale oczywiście z punktu widzenia sekretarki, osoby, która była jedną z najbliższych ludzi Hitlera. Opisuje spotkania Hitlera z dowódcami, ich rozmowy, zachowanie. Przedstawia stenogramy ze spotkań, Stosunek tych wszystkich ludzi do wodza.

Poznajemy podejście Hitlera do kobiet. Ich wzajemne stosunki, myśli rozmowy. Opisuje osoby Ady Klein, Gretl Slezak i Ewy Braun.

Kolejny rozdział poświęcony jest Obersalzbergowi. Jest to miejsce w którym w latach trzydziestych Hitler kupił sobie pensjonat i chętnie spędzał tam czas z przyjaciółmi, których oprowadzał po górach oraz opowiadał im wiele różnych historii z tym miejscem związanych.

Jest w książce także rozdział zatytułowany „Berghof”, poświęcony miejscu w na stokach Obersalzbergu, w którym Hitler spędził najwięcej czasu podczas wojny. Był to jego dom i za razem oficjalna rezydencja. Christa Schroeder opisuje oczywiście bardzo dokładnie owe miejsce. Dokładnie jest w tym wypadku bardzo dobrym określeniem, ponieważ czytając każdy z resztą opis wykonany przez Christę, a nie tylko opis Berghofu, czytelnik ma wrażenie jakby oglądał wysokiej jakości zdjęcie na którym widać dokładnie każdy szczegół.

W styczniu 1945 roku Główna Kwatera Hitlera została przeniesiona do Berlina.. 20 kwietnia, po całym dniu nalotów na Berlin, w nocy, Hitler wezwał do siebie swoje dwie sekretarki, które towarzyszyły mu codziennie, nie opuszczając bunkra ani na moment i wydał im rozkaz opuszczenia Berlina. W tym miejscu Christa Schroeder opisuje sposób w jaki kobiety wydostały się z okrążonego i ostrzeliwanego miasta.

Po ucieczce z Berlina trafiły do Berghofu, gdzie zostały aresztowane przez amerykańskich agentów. W rozdziale tym przytoczone jest pierwsze przesłuchanie w jakim brała udział autorka.

Ostatni rozdział jest opisem dwuipółletniego internowania. Opisywane są miejsca w których przebywała Schroeder, przesłuchania, którym była poddawana, stosunek do niej innych ludzi., oraz wszystkie sytuacje, które uznała za ciekawe i godne odnotowania i zapamiętania..

Na kolejnych stronach zamieszczono adnotacje i przypisy wydawcy. Są to bardzo ciekawe informacje uzupełniające treść wspomnień Christy Schroeder.

Bardzo ciekawe są także załączniki do książki. Są to różnego rodzaju dokumenty, fragmenty listów oraz komentarze do książek Davida Irvinga, Heinza Lingego, Nicolasa von Belowa, Henrietty von Schirach..

Na końcu książki znajduje się także indeks wszystkich wymienionych we wspomnieniach osób.

W książce zamieszczono także sporą ilość zdjęć, dokumentujących życie nie tylko samej autorki, ale także Hitlera, spotkania w jakich brali udział, miejsca w których owe spotkania się odbywały. Są to bardzo ciekawe zdjęcia ukazujące czytelnikom życie cywilnej osoby będącej w najbliższym kręgu znajomych Adolfa Hitlera.

Pozycja ta jest bardzo ciekawa i wartościowa ze względu na źródła na jakich została oparta. Autorka wspomnień nie opiera się tylko na swojej pamięci, która przecież jest zawodna, szczególnie po tak wielu latach od opisywanych wydarzeń, lecz także a raczej przede wszystkim na spisanych przez siebie wspomnieniach, stenogramach, które dzięki temu, ze były pisane na bieżąco bardzo dokładnie oddają zdarzenia i odczucia z nimi związane. Książka ukazuje czytelnikom Hitlera jako zwyczajnego człowieka. Trzeba tutaj od razu napisać iż autorka nie próbuje wybielać Hitlera, nie broni go. Opisuje po prostu relację szef-podwładna i skupia się wyłącznie za swoich spostrzeżeniach i doświadczeniach w tych relacjach zdobytych.

Przyjmując za pewnik, to, co autorka napisała na początku swojej książki o książce Zolla, wydaje mi się, że każdy chcący mieć pełniejszy obraz stosunków panujących w najbliższych Hitlerowi kręgach powinien sięgnąć po tą pozycję i zapoznać się z jej treścią. Książkę czyta się bardzo szybko i przyjemnie dlatego też 226 stron wspomnień i kolejne 150 adnotacji, przypisów i załączników przeczyta się na pewno bardzo szybko, a co najważniejsze, dzięki fotograficznym opisom wszystko łatwo zostanie zapamiętane przez czytelnika.

Książka została wydana przez Dom Wydawniczy Bellona w 1999 roku. Tytuł rozpoczał Brunatną serię tego wydawnictwa. Tytuły z tej serii dotyczą Trzeciej Rzeszy. Zawierają relacje osób żyjących w państwie rzadzonym przez NSDAP, biografie, wspomnienia, studia monograficzne, opisy kampanii wojennych oraz wydarzenia polityczne tego okresu.




2011